Op geïmporteerde rozen en andere snijbloemen kunnen residuen van gewasbeschermingsmiddelen aanwezig zijn. Zorg dat hier regelgeving voor komt, zodat er geen gezondheids- en milieurisico’s kunnen ontstaan. Dit adviseert bureau Risicobeoordeling & onderzoek (BuRO) aan de minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) en aan de staatssecretaris van Jeugd, Preventie en Sport.
Het bureau Risicobeoordeling & onderzoek (BuRO), een onafhankelijk adviesorgaan binnen de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) publiceerde vandaag, dinsdag 21 januari, haar adviesrapport op basis van onderzoek dat zij in de winter 2023-2024 en de zomer van 2024 liet uitvoeren (zie verder in dit bericht). De aanleiding is eerder onderzoek van BuRO in 2020, naar risico’s in de sierteeltketen. Toen kwam naar voren dat Nederland veel snijbloemen importeert uit landen van buiten de Europese Unie (EU). Deze bloemen kunnen hoge gehaltes aan residuen van verschillende gewasbeschermingsmiddelen bevatten. Dit levert mogelijk een risico op voor consumenten en werkers in de bloemensector. Bovendien kunnen deze residuen in het milieu terechtkomen, bijvoorbeeld door het composteren van bloemen.
Het onderzoek
Om de gezondheids- en milieurisico’s in te schatten kocht BuRO in de winter van 2023-24 en in de zomer van 2024 op verschillende plekken in Nederland rozen, goed voor 177 monsters, en liet deze analyseren. De resultaten hiervan zijn gebruikt voor een risicobeoordeling. Op de bemonsterde rozen zijn stoffen aangetroffen die mogelijk gezondheidsrisico’s opleveren en verboden zijn in de EU. Rozen waarop deze stoffen zitten, mogen hier wel worden verhandeld. Ook zijn er 2 stoffen aangetroffen die mogelijk genotoxisch zijn, waardoor ze altijd een gezondheidsrisico opleveren. Daarnaast zijn er stoffen aangetroffen die tot contacteczeem kunnen leiden.
Op basis van de uitslagen constateert BuRO een mogelijk gezondheidsrisico voor personen die beroepsmatig met geïmporteerde rozen in aanraking komen. Dit is met name het geval als werkers geen gebruik maken van persoonlijke beschermingsmiddelen.
Gezondheidsrisico’s
De verwachting is dat de meeste stoffen voor de consument geen gezondheidsrisico opleveren. Er is wel een gezondheidsrisico bij consumptie van rozenblaadjes van rozen die daar niet voor bestemd zijn. Dit is met name het geval voor kleine kinderen, aldus BuRO in haar rapport. Ook signaleert BuRO risico’s voor bodemorganismen en bijen en het risico dat een deel van schimmels resistent wordt tegen azolen (deze worden in gewasbeschermingsmiddelen en geneesmiddelen gebruikt tegen schimmels) op het moment dat de geïmporteerde rozen via het groenafval (gft, groen, fruit en tuinafval) of via de composthoop in de leefomgeving terecht komen.
Er is volgens BuRO vervolgonderzoek nodig naar residuen op siergewassen uit landen van buiten de EU, mede om te bepalen op welke wijze afval van geïmporteerde rozen en andere snijbloemen en sierteeltproducten veilig kan worden afgevoerd.
Grote fout in het beleid
Het gaat hier niet om een incident, maar om een fundamentele fout in het bestrijdingsmiddelenbeleid, vindt Natuur & Milieu als reactie op het bericht van BuRO. Ze schrijven: „Voor bloemen en planten bestaan geen wettelijke normen voor resten van bestrijdingsmiddelen, terwijl die wel voor voedsel gelden. Hierdoor kunnen bloemen veel ruimer worden bespoten en komen gevaarlijke stoffen ongecontroleerd Europa binnen. Nederland is een belangrijk doorvoerland voor bloemen: hier eisen stellen beschermt consumenten en natuur in heel Europa. Het zorgt er daarnaast voor dat bloementelers wereldwijd het gebruik van bestrijdingsmiddelen aanpassen.
Natuur & Milieu roept consumenten op om, waar mogelijk, te kiezen voor biologische bloemen. Daarmee haal je geen gif in huis en steun je kwekers die laten zien dat bloemen telen ook kan zonder schade aan mens en milieu.
