Vanaf woensdag 5 augustus verbiedt Hoogheemraadschap van Delfland vanwege droogte het gebruik van oppervlaktewater. Ook alle sluizen in haar beheergebied blijven van die dag dicht voor zowel de beroeps- als de recreatievaart.
Nooit eerder nam Delfland zulke vergaande maatregelen. Door de aanhoudende droogte is ingrijpen nu onvermijdelijk volgens het Hoogheemraadschap van Delfland. Het verbod op het onttrekken van oppervlaktewater geldt voor iedereen en raakt dus ook de tuinbouw. Naar schatting van Glastuinbouw Nederland heeft dit besluit gevolgen voor zo’n 150 bedrijven met in totaal 500 hectare, vooral grondtelers. Telers zijn sinds de afkondiging op 31 juli daarom al volop extra oppervlaktewater in hun bassins of silo’s aan het pompen. Oppervlaktewater was vanwege het gebrek aan regen al enige tijd de belangrijkste bron voor grondteelten. Substraattelers kiezen vooral voor osmosewater of leidingwater.
Actief handhaven
Delfland handhaaft actief op het naleven van het onttrekkingsverbod. Dat geldt ook voor het gesloten blijven van de sluizen. Sinds 24 juli zijn de Buitensluis in Schiedam, de Vlaardinger Driesluizen in Vlaardingen en de Monstersche Sluis in Maassluis al volledig gesloten voor de scheepvaart. De Parksluizen in Rotterdam gingen sindsdien beperkt open.
Overtreders kunnen een strafrechtelijke boete krijgen. De volledige stremming van de sluizen levert naar verwachting een besparing op van ongeveer 1 m³ zoet water per seconde. Door de sluizen gesloten te houden, blijft dit water langer beschikbaar in het gebied. Het Hoogheemraadschap maakt niet bekend hoeveel oppervlaktewater in een normale situatie wordt onttrokken door de alle inwoners en bedrijven in haar beheersgebied.
Watersysteem onder zware druk
De maatregelen zijn volgens het waterschap noodzakelijk omdat het watersysteem van Delfland onder druk staat door een tekort aan zoetwater. Ze voert maximaal zoetwater aan via het Brielse Meer en een netwerk van sloten, vaarten en gemalen in Midden- en West-Nederland uit de rivier de Lek en het Amsterdam-Rijnkanaal. Door verzilting staat die toevoer onder toenemende druk. „We bevinden ons op dit moment in een uitzonderlijke situatie,” benadrukt hoogheemraad Stijn van Boxmeer. „De voorraad zoetwater in ons gebied neemt snel af, terwijl we dat water juist nú hard nodig hebben om schade aan onze dijken te voorkomen, de natuur te beschermen en de waterkwaliteit zo goed mogelijk op peil te houden. We beseffen dat deze maatregelen grote gevolgen hebben voor inwoners en bedrijven, maar ingrijpen is nu onvermijdelijk. Alleen door nu zuinig om te gaan met het beschikbare water kunnen we grotere en onherstelbare schade aan onze leefomgeving beperken.”
Meer zoetwater vasthouden in het gebied
Om het beschikbare zoetwater zo lang mogelijk vast te houden, slaat Delfland het water op in waterbergingen en is het waterpeil in de meeste polders verhoogd.
Bij ernstige droogte en een tekort aan zoetwater geldt in Nederland de landelijke rangorde bij waterschade (ook bekend als de verdringingsreeks). Deze bepaalt welke functies bij schaarste als eerste water krijgen. Veiligheid staat daarbij voorop: het voorkomen van schade aan dijken en waterkeringen en het beschermen van kwetsbare natuur hebben de hoogste prioriteit.
De maatregelen die Delfland nu neemt, sluiten aan bij deze landelijke uitgangspunten: het beschikbare zoetwater wordt eerst ingezet om veiligheid te waarborgen en onomkeerbare schade te voorkomen.
Glastuinbouw Nederland betreurt besluit
Glastuinbouw Nederland betreurt het besluit van Delfland. In andere regio’s wordt de glastuinbouw door waterschappen aangemerkt als een kapitaalintensieve teelt. Hierdoor valt de sector dan onder categorie 3 van de verdringingsreeks. Daardoor beschikt de glastuinbouw in deze regio’s langer over oppervlaktewater.
Ook had volgens de ondernemersorganisatie gekozen kunnen worden voor een gedeeltelijk onttrekkingsverbod, bijvoorbeeld alleen voor overdag. In de nacht verdampt er namelijk minder tijdens een beregening omdat het koeler is en de zon geen invloed heeft. Een hoger zoutgehalte (oppervlaktewater in Delfland heeft nu een EC van 0,5 tot 08 EC) is niet ideaal voor gewassen, maar in veel gevallen beter dan helemaal geen water, stelt Glastuinbouw Nederland. Zouter (brak) water inlaten het het oppervlaktewater aanvullen met gezuiverd rioolwater (effluent) ziet zij ook als opties. Bijna elk water is volgens haar beter dan geen water. Zonder watervoorziening komt de teelt immers direct in gevaar.
Glastuinbouw Nederland roept telers op het besluit van Hoogheemraadschap van Delfland, om vanaf 5 augustus geen oppervlaktewater meer te gebruiken, na te leven.
Blijven monitoren en bijsturen
Delfland blijft de ontwikkeling van het watertekort en de beschikbaarheid van zoetwater dagelijks volgen. De maatregelen blijven van kracht zolang dat nodig is. Zodra de omstandigheden verbeteren en er weer voldoende zoetwater beschikbaar is, beoordeelt Delfland welke maatregelen kunnen worden beëindigd.
Delfland plaatst updates op: Maatregelen droogte | Delfland
